Behandeling van spierinvasieve blaaskanker

Is er sprake van een spierinvasieve tumor, dan zijn ingrijpender behandelingen nodig. Er wordt dan gekozen voor een van de volgende behandelingen of voor een combinatie daarvan:

• operatie
• bestraling
• chemotherapie

Operatie

Bij een operatie via de buik wordt er eerst gekeken of er vergrote lymfeklieren in het bekken zijn die op uitzaaiingen kunnen wijzen. Deze lymfeklieren worden verwijderd en direkt microscopisch onderzocht door de patholoog. Dat heet een vriescoupe onderzoek. Wanneer er uitzaaiingen worden aangetroffen, kan besloten worden de operatie af te breken. Zijn de lymfeklieren schoon, dan wordt ook de blaas verwijderd. Bij mannen wordt tevens de prostaat met de zaadblaasjes verwijderd, evenals de urinebuis indien deze is aangetast. Bij vrouwen worden ook de baarmoeder, de urinebuis en eventueel een stukje vaginawand verwijderd, afhankelijk van de plaats van de tumor; de reden hiervan is dat deze organen dicht bij elkaar liggen en de uroloog de tumor volledig wil verwijderen.

Afhankelijk van de plaats in de blaas en de grootte van de spierinvasieve tumor is het in een aantal gevallen mogelijk de tumor te verwijderen (dat wordt partiële resectie genoemd), gevolgd door een inwendige bestraling. Dat heet brachytherapie. Hiertoe worden 4 holle buisjes op de plaats waar de tumor zat in de blaaswand ingebracht gevolgd door bestraling met iridium. Deze radioactieve stof wordt door de holle buisjes als draad ingebracht zodat gedurende 3-4 dagen een inwendige bestraling kan plaatsvinden van het oorspronkelijke tumorgebied.

Wanneer de gehele blaas verwijderd moet worden zijn er drie mogelijkheden om de urinestroom naar buiten te leiden:

1. De urineafvoerbuisjes van de nieren kunnen ingehecht worden in een stukje dunne darm wat uit de vele meters dunne darm wordt genomen en vervolgens door de buikwand naar buiten komt. Dat heet een urinestoma en een urineopvangzakje is dan nodig.(de operatie vlg. Bricker)
2. Er kan van een stukje dunne darm met het begin van de dikke darm een reservoir worden gemaakt, waarin de urineafvoerleiders zijn gehecht met de opening van het reservoir in de buikwand (navel). Gebaseerd op het klepmechanisme tussen dunne en dikke darm betekent dit dat de urine in het reservoir blijft en via een katheter een aantal malen per dag geloost kan worden (wordt ook wel droog stoma genoemd, de Indiana pouch)
3. Van dunne of dikke darm wordt er een nieuwe blaas gemaakt (neoblaas) die gehecht wordt aan de plasbuis (hier zijn diverse technieken voor beschikbaar)

Bestraling

Een operatie is niet in alle gevallen mogelijk. Is de lichamelijke conditie bijvoorbeeld te slecht om de tumor operatief te verwijderen, dan kan worden overgegaan tot uitwendige bestraling.

Chemotherapie

Is er sprake van uitzaaiingen, dan wordt de patiënt behandeld met chemotherapie. De kans op genezing is dan gering; slechts ongeveer een op de vijf blaaskankerpatiënten reageert gunstig op behandeling met chemo.